چک الکترونیک چیست و نحوه دریافت آن چگونه است؟

چک الکترونیک چیست و نحوه دریافت آن چگونه است؟

چک الکترونیکی چیست؟

چک دیجیتال موجودیتی مشابه چک کاغذی دارد و تمامی مقررات چک کاغذی در مورد آن صدق می‌کند. در چک دیجیتال کاغذی از موجودیت چک حذف و با استفاده از امضای دیجیتال چک معتبر می‌شود.
در این خصوص سامانه چکاد با هدف ایجاد بستر امن بین بانکی جهت ارایه چک دیجیتال و برطرف نمودن مشکلات چک فیزیکی ایجاد شده و بانک‌ها با بهره‌گیری از سرویس‌های ارایه شده توسط این سامانه می‌توانند سرویس‌های چک دیجیتال را برای مشتریان خود عرضه کنند.

چک الکترونیک نوع جدیدی از چک است که سرعت، دقت و امنیت بیشتری در عملکرد و نقد شوندگی نسبت به چک‌های کاغذی دارد و تمام قوانین چک کاغذی برای آن قابل اجراست و با یک امضای الکترونیکی اعتبار پیدا می‌‌کند.

عضویت در همراه بانک، نصب و فعالسازی برنامه «هامون» جهت ثبت امضای الکترونیکی و همچنین داشتن یک حساب جاری با امکان صدور دسته چک، پیش نیازهای استفاده از خدمات سامانه چکاد به منظور دریافت و صدور چک دیجیتال است.

پس از فعالسازی خدمت چک دیجیتال در منوی مربوطه در همراه بانک، خدمات مربوط به چک دیجیتال اعم از درخواست صدور دسته چک، صدور چک، امکان وصول درون بانکی و بین بانکی چک، بانکی مشاهده دسته چک صادر شده و برگه‌های چک دیجیتال، مشاهده چک‌های دریافتی، انتقال چک دیجیتال، ضمانت چک، مسدودسازی چک، ابطال چک و نقد کردن چک بدون مراجعه به شعبه قابل انجام خواهد بود.

سامانه چکاد و کد نهاب امنیت چک‌های الکترونیکی را بیش از پیش تضمین می‌کنند. چکاد (چک امن دیجیتال) سامانه مرکزی چک الکترونیک است و نهاب هم سامانه‌ای‌ حاوی اطلاعات هویتی مشتریان بانکی است که با اختصاص دادن شماره شناسایی ویژه برای هر کاربر بانکی، امکان احراز هویت آسان و سریع افراد در شبکه بانکی را فراهم می‌کند.

از جمله مزایای مهم چک‌های الکترونیک:

•  عدم محدودیت تعداد برگ چک
•  عدم امکان تغییر در برگ چک الکترونیکی
•  صرفه‌جویی در مصرف کاغذ
•  اطلاع‌رسانی از وضعیت نقل‌وانتقالات چک
•  حذف مراحل زمان‌گیر مثل جابه‌جایی، دسته‌بندی و حسابداری چک‌ها
•  کارمزد و هزینه عملیاتی پایین‌تر
•  مدیریت ریسک بهتر
•  سرعت بالا فرآیندهای صدور و پرداخت چک
•  امکان آگاهی از گردش حساب و مدیریت موجودی حساب برای جلوگیری از برگشت خوردن چک به کمک ابزار‌های مدرن همچون تلفن همراه، ای‌تی‌ام‌ها و اینترنت
•  امکان جایگزینی در تمامی معاملات
•  مطلع شدن صاحب چک بعد از پرداخت وجه

درگاه‌های الکترونیکی امن بانک‌ها مانند اینترنت بانک و موبایل بانک یا نرم‌افزارهای مخصوص شعب از جمله راه‌های دسترسی و استفاده از این سامانه هستند. به واسطه این درگاه‌ها ارتباط مطمئن میان سیستم متمرکز بانک‌ها و سامانه چک‌های الکترونیکی شکل می‌گیرد تا به واسطه آن، این خدمت از مجموعه خدمات بانکداری الکترونیک به مردم ارائه ‌شود.

هم چنین سازمان امور مالیاتی جهت تقسیط بدهی مالیاتی سنوات قبل و سال ۱۴۰۲ مودیان مشمول تعیین مالیات مقطوع که از طریق چک الکترونیک صورت پذیرد امتیازاتی قائل شده است.

نحوه دریافت چک الکترونیکی ؟

جدول مراحل دریافت چک الکترونیکی (چکاد)

هامون اپلیکیشنی است برای فعالسازی امضای دیجیتال بر روی موبایل. موسسات، بانکها و نهادهایی که متقاضی امضای دیجیتال از مشتریان و کاربران هستند، می‌توانند با ارسال اسناد و تراکنش‌های الکترونیکی خود به اپلیکیشن هامون محتوای امضا شده را دریافت نماید.

چگونه از خدمات سامانه چکاد استفاده کنیم ؟

برای استفاده از خدمات سامانه چکاد باید سه ابزار را در دسترس داشته باشیم. اولین چیزی که برای این کار مورد نیاز است یک حساب جاریست که قابلیت استفاده از چک دیجیتال داشته باشد. پس از آن باید همراه بانک مربوط به بانکی که در آن حساب مورد نظر را افتتاح کرده‌ایم، در دستگاه دیجیتال خود داشته باشیم و آخرین ابزار مورد نیاز، برنامه هامون است که برای فعالسازی و ثبت امضای الکترونیکی طراحی شده است.

پس از نصب نرم افزارهای همراه بانک و هامون باید نسبت به فعالسازی خدمت چک دیجیتال اقدام کنیم.

نحوه فعال سازی چک دیجیتال

برای فعالسازی خدمت چک دیجیتال در همراه بانک باید به بخش منو مراجعه کرده و گزینه فعالسازی را انتخاب نماییم. پس از آن باید امضای الکترونیکی خود را در برنامه هامون ثبت کنیم تا خدمات چک دیجیتال در همراه بانک فعال شود.

نحوه در خواست صدور دسته چک دیجیتال

برای ثبت درخواست صدور دسته چک دیجیتال باید به بخش ثبت درخواست صدور دسته چک در همراه بانک مراجعه کنیم. پس از انتخاب حساب جاری مورد نظر و تعداد برگ دسته چک، با استفاده از رمز عبور یکبار مصرفی که از طریق پیامک ارسال می‌شود، می‌توانیم درخواست خود را ثبت و برای بانک ارسال کنیم.

پس از طی مراحل اداری و کنترل‌های لازم در شعبه‌ای که در آن افتتاح حساب کرده‌ایم، دسته چک دیجیتال صادر خواهد شد.

برای پیگیری درخواست صدور دسته چک وقتی فرآیند بررسی آن در جریان است می‌توان با مراجعه به بخش پیگیری درخواست صدور دسته چک دیحیتال از وضعیت درخواست مطلع شد.

نحوه مشاهده دسته چک دیجیتال و چک‌های دریافتی

در صورت نیاز به مشاهده اطلاعات دسته چک با مراجعه به گزینه دریافت اطلاعات دسته چک می‌توان این کار را انجام داد. در این بخش می‌توان تمام برگه‌های دسته چک و وضعیت آن‌ها را مشاهده کرد. برگه‌های دسته چک در چهار وضع قابل صدور، مصرف‌ شده، باطل شده و نقد شده قابل مشاهده است.

لیست چک‌های صادر شده در گزینه مشاهده کارتابل و کارسازی چک‌های دریافتی قابل مشاهده است و برای این منظور باید امضای الکترونیکی خود را از طریق برنامه هامون ثبت کنیم. بعد از ثبت امضای دیجیتال می‌توانیم چک‌های دریافتی در وجه خودمان را با اطلاعات مربوط به آن‌ها مشاهده کنیم.

نحوه صدور چک الکترونیکی

برای صدور چک باید یکی از برگه‌های چک صادر نشده خود را انتخاب و کد ملی گیرنده چک را وارد نماییم و در ادامه باید مبلغ چک، تاریخ سررسید و شرح صدور چک را وارد نماییم. پس از ثبت امضای دیجیتال از طریق برنامه هامون، چک صادر و مشخصات آن در همراه بانک نمایش داده می‌شود.

نحوه انتقال چک الکترونیکی

به منظور انتقال چک دریافت شده به فرد دیگر باید در قسمت مشاهده کارتابل و کارسازی چک‌های دریافتی، گزینه انتقال را انتخاب و در آن کد فردی که می‌خواهیم چک را به آن منتقل کنیم، وارد نماییم. در این مرحله نیز باید در برنامه هامون امضای الکترونیکی خود را ثبت کنیم و پس از آن چک به فرد مورد نظر منتقل و از کارتابلمان خارج می‌شود.

نحوه نقد کردن چک دیجیتال

برای نقد کردن چک الکترونیکی باید به شکل حضوری به شعبه مراجعه نماییم اما برای واریز مبلغ چک به حساب خود می‌توانیم به صورت حضوری و غیرحضوری اقدام کنیم.

به طور کلی خدماتی که سامانه چکاد ارائه می‌کند درخواست دسته چک دیجیتال، صدور چک دیجیتال، مشاهده کارتابل چک‌های دریافتی، امکان وصول درون بانکی و بین بانکی چک و همچنین ضمانت، انتقال، مسدودی و ابطال چک است. همینطور امکان نقد کردن آنلاین و بدون مراجعه به شعبه نیز از خدماتی است که سامانه چکاد در اختیارمان می‌گذارد.

کدام بانک ها راحت تر چک الکترونیک میدهند؟

در حال حاضر ۱۲ بانک از جمله بانک صادرات، تجارت، پارسیان، رفاه، کشاورزی، پاسارگاد، رسالت، ملت، گردشگری، توسعه صادرات، توسعه تعاون و ملی خدمت چک الکترونیکی را ارائه می‌دهند. که با توجه به نظر سنجی های صورت گرفته از متقاضیان دریافت چک الکترونیک بانک رسالت بسیار محبوب تر و دریافت آن نیز خیلی راحتر نسبت به بانک های دیگر میباشد و دلیل آن نیز به این شکل مطرح شده که کلیه فرآیند های دریافت چک الکترونیک بصورت غیر حضوری و از طریق سایت بانک رسالت قابل انجام می باشد ، و نیازی به حضور فیزیکی ندارد همچنین زمان دریافت آن نیز کوتاه تر می باشد.

چرا باید چک الکترونیک بگیریم ؟

• عدم مراجعه به بانک
• تسریع در انجام معاملات
• حذف چک کاغذی
• حذف دخل، تصرف و جعل توسط دارنده چک

اکنون ۱۲ بانک مجهز به سیستم صدور چک الکترونیکی هستند و به تدریج همه بانک‌ها به این سیستم مجهز می‌شوند و همچنین تمام بانک‌ها در حال حاضر مجهز به سیستم پذیرش چک الکترونیک هستند. بر اساس برنامه ریزی صورت گرفته چک کاغذی تا سه سال آینده در شبکه بانکی حذف و چک الکترونیکی جایگزین می‌شود.

به گفته کارشناسان این ابزار معاملاتی دارای مزیت‌های مختلفی از جمله امکات حذف دخل و تصرف است؛ موردی که فرزانی کارشناس اقتصادی با اشاره به آن  مطرح کرد: این نوع چک جذابیت‌های خودش را دارد. تسریع در صدور چک، حذف دخل، تصرف و جعل توسط دارنده چک و کاهش مراجعه حضوری از مزیت‌های آن محسوب می‌شود. اقدام به صدور چک‌های الکترونیکی و استفاده از فناوری اطلاعات در مبادلات سبب کاهش هزینه‌های مبادلاتی می‌شود. همچنین تسریع و شفافیت در معاملات را می‌تواند به همراه داشته باشد که این مورد می‌تواند به اقتصاد کشور کمک کنند.

افزایش شفافیت در حوزه معاملاتی که با چک‌های الکترونیکی شکل می‌گیرد علاوه بر مزیت‌هایی که برای خود افراد دارد در بحث‌های مالیاتی هم به کمک دولت خواهد آمد. همچنین می‌تواند به رونق معاملات و حتی کاهش بار ترافیکی و صرفه جویی در زمان و هزینه‌ها نیز کمک شایانی کند امکان جعل را از بین می‌برد.